SELANK

jest syntetycznym peptydem opracowanym w Rosji jako analog naturalnego tetrapeptydu tuftsynu, który uczestniczy w regulacji odpowiedzi immunologicznej. W badaniach eksperymentalnych Selank analizowany jest głównie pod kątem działania przeciwlękowego, neuroprotekcyjnego i immunomodulującego. W niektórych krajach był stosowany jako lek donosowy, jednak w większości państw pozostaje substancją badawczą.

---

1. Identyfikacja substancji

• Nazwa: Selank
• Typ: syntetyczny peptyd regulatorowy
• Pochodzenie koncepcyjne: analog tuftsynu (Thr-Lys-Pro-Arg) z dołączonym fragmentem Pro-Gly-Pro
• Status regulacyjny: brak rejestracji EMA/FDA; w Rosji stosowany w postaci preparatu donosowego

Selank został zaprojektowany tak, aby zwiększyć stabilność biologiczną naturalnego tuftsynu i wydłużyć jego czas działania.

---

2. Sekwencja aminokwasowa

• Liczba aminokwasów: 7
• Sekwencja (kod jednoliterowy):
  TKPRPGP
• Kod trzyliterowy:
  Thr–Lys–Pro–Arg–Pro–Gly–Pro
• Struktura: liniowy peptyd
• Brak mostków disiarczkowych
• Brak D-aminokwasów w klasycznej postaci

Jest to heptapeptyd powstały przez modyfikację naturalnego fragmentu immunoglobuliny (tuftsynu).

---

3. Wzór sumaryczny i masa

Na podstawie składu aminokwasowego:

• Wzór sumaryczny: C₃₃H₅₇N₁₁O₉
• Masa molowa (średnia): około 751–752 g/mol
• Masa monoisotopowa: ~751 Da

Dokładna masa może się minimalnie różnić w zależności od formy soli.

---

4. Numery w systemach chemicznych

• CAS: 129954-34-3
• Brak numeru ATC (poza lokalnymi rejestracjami)
• W literaturze identyfikowany jako: Selank peptide

---

5. Charakterystyka fizykochemiczna

Selank jest małym, hydrofilowym peptydem dobrze rozpuszczalnym w wodzie. Ze względu na niewielki rozmiar i brak skomplikowanej struktury przestrzennej łatwo ulega dyfuzji przez błony śluzowe, co umożliwia podanie donosowe.

---

6. Mechanizm działania – podstawy

Mechanizm działania Selanku nie jest w pełni wyjaśniony, jednak badania wskazują na kilka kluczowych obszarów.

6.1 Wpływ na układ GABA

W modelach eksperymentalnych wykazano, że Selank może modulować aktywność układu GABA-ergicznego, który odpowiada za hamowanie nadmiernej aktywności neuronów. Efekt ten tłumaczy jego potencjalne działanie przeciwlękowe bez silnego działania sedacyjnego typowego dla benzodiazepin.

---

6.2 Modulacja neuroprzekaźników

Badania sugerują wpływ na poziomy serotoniny i dopaminy w wybranych strukturach mózgu. Może to wiązać się z poprawą nastroju i funkcji poznawczych w modelach zwierzęcych.

---

6.3 Działanie immunomodulujące

Ponieważ Selank jest analogiem tuftsynu, wykazuje także wpływ na układ odpornościowy. Opisywano jego zdolność do regulowania produkcji cytokin pro- i przeciwzapalnych.

---

7. Zastosowania badawcze

Selank był badany w kontekście:

• zaburzeń lękowych
• stresu przewlekłego
• łagodnych zaburzeń poznawczych
• modulacji odporności

W niektórych badaniach klinicznych w Rosji raportowano skuteczność w leczeniu zaburzeń lękowych o nasileniu łagodnym i umiarkowanym.

---

8. Bezpieczeństwo

W opublikowanych badaniach krótkoterminowych Selank wykazywał dobry profil tolerancji, bez istotnego działania sedacyjnego czy uzależniającego.

Jednak:

• brak dużych, międzynarodowych badań fazy III
• brak długoterminowych danych bezpieczeństwa
• brak rejestracji w większości krajów

---

Podsumowanie techniczne

Selank to syntetyczny heptapeptyd o sekwencji TKPRPGP i masie około 752 Da. Stanowi zmodyfikowany analog tuftsynu. W badaniach wykazuje potencjalne działanie przeciwlękowe poprzez modulację układu GABA oraz wpływ na poziomy serotoniny i dopaminy. Może również oddziaływać na odpowiedź immunologiczną. Substancja pozostaje przedmiotem badań i nie jest szeroko zatwierdzonym lekiem w większości krajów.